Klasyfikacja bursztynu

Komisja Kwalifikacyjna Rzeczoznawców Międzynarodowego Stowarzyszenia Bursztynników na posiedzeniu w dniu 9 maja 2005 roku uchwaliła następujące klasyfikacje:

Nazewnictwo i określenia kamieni jubilerskich z bursztynu bałtyckiego (sukcynitu)

Klasyfikacja surowca i półfabrykatów z bursztynu bałtyckiego

Klasyfikacja żywic kopalnych

Klasyfikacja imitacji bursztynu bałtyckiego

kamienie jubilerskie

Nazewnictwo i określenia kamieni jubilerskich z bursztynu bałtyckiego (sukcynitu)

Klasyfikacja polska Międzynarodowe Stowarzyszenie Bursztynników w Gdańsku ustaliło i stosuje wobec firm przez siebie rekomendowanych następującą klasyfikację kamieni jubilerskich z bursztynu, odnoszącą się także do gotowych wyrobów bursztynowych, w których nie powinny być mieszane elementy zaliczone do różnych kategorii kwalifikacyjnych:
	Bursztyn bałtycki (sukcynit) - naturalny: naturalny, poddany jedynie obróbce mechanicznej ( szlifowanie, cięcie, toczenie, polerowanie) bez jakichkolwiek zmian naturalnych właściwości.
	Bursztyn bałtycki (sukcynit) - poprawiany: półfabrykaty lub wyroby z bursztynu bałtyckiego, w których wywołano sztucznie w obróbce termicznej zmiany właściwości fizycznych, między innymi przezroczystość i barwę.
	Bursztyn bałtycki (sukcynit) - kamień łączony: składający się z dwu lub więcej części naturalnego, poprawianego lub prasowanego bursztynu bałtyckiego sklejony odpowiednim bezbarwnym spoiwem.
	Bursztyn bałtycki (sukcynit) prasowany - rekonstruowany: kamień z okruchów, mączki lub okruchów i mączki sprasowanych pod wpływem podwyższonej temperatury i wysokiego ciśnienia bez dodatkowych składników.
	Imitacje bursztynu (sukcynitu): surowiec, półfabrykaty lub wyroby z substancji podobnych wyglądem do bursztynu bałtyckiego (sukcynitu) ale o innych właściwościach fizyko-chemicznych. Każda imitacja bursztynu nieopisana jest falsyfikatem.
Uwaga: Dopuszcza się, dla podkreślenia lub zmiany naturalnej barwy bursztynu, użycia folii i płatków metali szlachetnych oraz tła barwnego z emalii i farb w wyrobach jubilerskich dekorowanych kamieniami z bursztynu bałtyckiego (sukcynitu).

surowce i półfabrykaty z bursztynu

Klasyfikacja surowca i półfabrykatów z bursztynu bałtyckiego (sukcynitu)

Pochodzenie ze złoża: - bursztyn z Bałtyku (w tym z kopalnych plaż) - bursztyn z nagromadzeń lodowcowych - bursztyn z Sambii (ze złóż sambijskich) - bursztyn z Ukrainy (bursztyn ukraiński) - bursztyn z Bitterfeldu (bursztyn saksoński)
	Formy surowca - pękate - płytkowe - krople, sople - nieregularne
	Budowa - masywny, lity - warstwowy
	Przezroczystość - przezroczysty - przeświecający - nieprzezroczysty
	Zanieczyszczenia substancjami organicznymi (Fot.4 ) - czysty - z niewielkimi wtrąceniami - zanieczyszczony, porowaty

Surowiec prefabrykowany - ociosany - bryłki oczyszczane w młynkach - piaskowany - po obróbce termicznej (prażony) w ciałach sypkich i cieczach - w autoklawach - całe bryłki bursztynu sprasowane na kształt kaboszonów, kulek i innych form
Półfabrykaty prasowane - płyty i wałki bursztynowe o jednolitej strukturze, bez dodatku spoiwa, przezroczyste, jasne - płyty i wałki ze sprasowanego bursztynu o jednolitej strukturze, mętne i nieprzezroczyste - wypraski z bursztynu jednolite, z dodatkiem pigmentów - wypraski z bursztynu ze śladami styku ziaren lub smugami czerwonej zwietrzeliny - płyty i wałki bursztynowe o niejednolitej strukturze z dodatkiem spoiwa - czystej mączki bursztynowej

żywice kopalne

Klasyfikacja żywic kopalnych

Żywice kopalne określone nazwą bursztyn (w znaczeniu szerszym: jako żywica kopalna, a nie jako sukcynit) i przymiotnikiem określającym rejon ich występowania.

Są to występujące na rynku wyrobów: bursztyn dominikański, bursztyn meksykański, bursztyn z Borneo, których zawartość kwasu bursztynowego waha się w granicach 0-3%. Także wiele innych żywic kopalnych o znaczeniu kolekcjonerskim i naukowym.

Żywice kopalne mające nazwy własne nadane przez badacza = kreatora typu danego rodzaju żywicy, który je odkrył i po raz pierwszy opublikował ich właściwości. Są to, występujące na rynku wyrobów: birmit, rumenit, symetyt. Także wiele innych żywic kopalnych o znaczeniu kolekcjonerskim i naukowym.

Żywice kopalne towarzyszące bursztynowi bałtyckiemu w złożach:

1. gedano-sukcynit jest możliwy do zdefiniowania jedynie w badaniach laboratoryjnych. W obróbce nie różni się prawie wcale od sukcynitu. Wyróżniamy natomiast tak zwane żywice towarzyszące złożom sukcynitu, z których niektóre dość łatwo odróżnić od bursztynu bałtyckiego;

2. żółty, przezroczysty gedanit o typowej białej powierzchni zwietrzenia;

3. niezmiernie rzadki, czarny stantienit dający bardzo dobry poler ("czarny bursztyn" pojawiający się na rynku, jest uzyskiwany albo w procesie prasowania, albo zmiany barwy w autoklawie: mylony z gagatem);

4. inne czarne żywice "miękkie" i "twarde" występujące w nieco większej ilości w złożu w Bitterfeldzie, różniące się od stantienitu twardością;

5. glessyt, w różnych odmianach kolorystycznych, daje się dobrze polerować, liczniej występujący w nagromadzeniach bursztynu na Łużycach i w złożu bitterfeldzkim;

6. zygburgit - naturalny polistyren, znany również z terenu Niemiec, barwy brudnobiałej;

imitacje bursztynu

Klasyfikacja imitacji bursztynu bałtyckiego (sukcynitu)

Imitacje bursztynu bałtyckiego (sukcynitu) to surowiec, półfabrykaty lub wyroby wykonane z zastępczego, najczęściej tańszego materiału, podobnego wyglądem do bursztynu, ale o innych właściwościach chemicznych i fizycznych. Są to:
	1. naturalne lub modyfikowane żywice subfosylne, na przykład kopal kolumbijski, nowozelandzki kopal kauri; 2. tworzywa sztuczne: szkło, celuloid, poliestry, żywice fenolowe i inne; 3. bursztyn bałtycki (sukcynit) prasowany z dodatkami mas plastycznych lub kopali; 4. okruchy bursztynu bałtyckiego (sukcynitu) zatopione w żywicach naturalnych i sztucznych;
	Więcej na temat imitacji bursztynu bałtyckiego
fotografie: Gabriela Gierłowska

powrót do strony: bursztyn